Yaz sıcaklarının artmasıyla birlikte bakterilerin çoğalma hızının belirgin şekilde yükseldiğine dikkat çeken Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Dr. Rıza Çam, “Birçok zararlı mikroorganizma, uygun sıcaklık ve nem koşullarında hızla çoğalabilir. Özellikle et, tavuk, balık, süt ve süt ürünleri gibi çabuk bozulabilen gıdalar, uygun şekilde saklanmadığında ciddi enfeksiyonlara yol açabilir. Yaz aylarında gıda güvenliği kurallarına uyulmadığında, ishal, kusma, ateş ve karın ağrısı gibi belirtilerle seyreden gıda kaynaklı hastalıkların sıklığı artmaktadır” şeklinde bilgi verdi.
Yaz mevsiminin gelmesiyle birlikte hava sıcaklıklarının yükselmesi, gıda kaynaklı enfeksiyon ve zehirlenme risklerini de artırıyor. Açıkta satılan ürünler, hijyen kurallarına dikkat edilmeden hazırlanan yemekler ve uygun şartlarda saklanmayan gıdalar ciddi sağlık problemlerine neden olabiliyor. Liv Hospital Gaziantep’ten Dr. Rıza Çam, yaz aylarında gıda güvenliğinin sağlanmasının hem bireysel hem de toplumsal sağlık açısından büyük önem taşıdığını vurguladı.
Uzm. Dr. Rıza Çam, sıcak havalarda bakterilerin çoğalma hızını artırdığına işaret ederek, “Çabuk bozulabilen gıdaların uygun şekilde muhafaza edilmemesi, ciddi enfeksiyonlara yol açabilir. Yaz mevsiminde gıda güvenliği kurallarına uymamak, gıda kaynaklı hastalıkların görülme sıklığını artırmaktadır” dedi.
“Gıdaların saklama şartları hayati önem taşıyor”
Gıda güvenliğinin temel adımının doğru saklama koşulları olduğunu belirten Uzm. Dr. Çam, alışveriş sırasında soğuk zincirin korunmasına dikkat edilmesi gerektiğini ifade etti. Özellikle market alışverişlerinde dondurulmuş ve soğuk muhafaza edilmesi gereken ürünlerin en sona bırakılması gerektiğini vurgulayan Uzm. Dr. Çam, “Soğuk zincirin kırılması, bakterilerin çoğalmasını hızlandırır. Alınan ürünlerin mümkün olan en kısa sürede buzdolabına konulması gerekir. Özellikle yaz aylarında araç içerisinde uzun süre bekleyen gıdalar ciddi risk oluşturabilir” şeklinde konuştu.
“Açıkta satılan ürünlere karşı temkinli olun”
Sokakta veya uygun olmayan şartlarda açıkta satılan yiyeceklerin tüketilmesinin enfeksiyon riskini artırdığını belirten Uzm. Dr. Çam, özellikle pikniklerde, açık hava etkinliklerinde ve seyahatlerde tüketilen gıdalara dikkat edilmesi gerektiğini söyledi. Gıdaların sinek, böcek, toz ve çevresel kirleticilerle temas etmesinin mikroorganizma bulaşma riskini artırdığını belirten Uzm. Dr. Çam, “Açıkta satılan süt ve et ürünleri, sıcak havalarda daha hızlı bozulur. Tüketicilerin ambalajlı, güvenilir kaynaklardan temin edilmiş ve son kullanma tarihi kontrol edilmiş ürünleri tercih etmeleri önemlidir” dedi.
“El hijyeni gıda güvenliğinin vazgeçilmez parçası”
Gıda kaynaklı enfeksiyonların önemli bir bölümünün yetersiz el hijyeni nedeniyle meydana geldiğini ifade eden Uzm. Dr. Çam, “Yemek hazırlamadan önce ve sonra ellerin mutlaka su ve sabunla yıkanması gerekir. Çiğ et, tavuk ve balık gibi ürünlerle temas eden eller yıkanmadan başka gıdalara dokunulmamalıdır. Kesme tahtası, bıçak ve mutfak ekipmanlarının temizliği de çok önemlidir. Çiğ ve pişmiş gıdaların teması çapraz bulaşmaya neden olabilir ve enfeksiyon riskini artırabilir” dedi.
“Meyve ve sebzeler iyi yıkanmalı”
Yaz aylarında artan taze sebze ve meyve tüketiminin sağlık açısından faydalı olduğunu belirten Uzm. Dr. Çam, bu ürünlerin tüketim öncesinde iyi bir şekilde temizlenmesinin önemine dikkat çekti. “Sebze ve meyveler, üretimden sofraya gelene kadar çeşitli aşamalarda mikroorganizmalara maruz kalabilir. Bu nedenle akan su altında dikkatlice yıkanmaları gerekir. Özellikle çocuklar, yaşlılar, hamileler ve bağışıklık sistemi zayıf bireyler açısından hijyen kuralları daha da önemlidir” ifadelerini kullandı.
“Risk grupları daha dikkatli olmalı”
Gıda kaynaklı enfeksiyonların herkesi etkileyebileceğini ancak bazı gruplarda daha ağır seyredebileceğini belirten Uzm. Dr. Rıza Çam, “65 yaş üzerindeki bireyler, küçük çocuklar, kronik hastalığı bulunan kişiler ve bağışıklık sistemi zayıf olan kişiler enfeksiyonlara karşı daha hassastır. Bu bireylerin özellikle çiğ veya az pişmiş gıdalardan uzak durmaları gerekir” dedi.
“Şüpheli durumlarda sağlık kuruluşuna başvurulmalı”
Gıda zehirlenmelerinde erken müdahalenin önemine değinen Uzm. Dr. Çam, tüketilen gıdanın ardından gelişen bulantı, kusma, ishal, karın ağrısı, yüksek ateş veya halsizlik gibi belirtilerin dikkate alınması gerektiğini söyledi. “Şiddetli kusma ve ishal nedeniyle sıvı kaybı meydana gelen kişilerde durum hızla ciddileşebilir. Özellikle çocuklar ve yaşlılarda sıvı kaybı daha hızlı geliştiği için vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır” diye ekledi.
Uzm. Dr. Çam, basit gibi görünen hijyen önlemlerinin ciddi enfeksiyonların önüne geçebileceğini belirterek, “Gıda güvenliği yalnızca üreticilerin değil, tüketicilerin de sorumluluğundadır. Güvenilir gıda tüketimi, doğru saklama koşulları, el hijyeni ve bilinçli alışveriş alışkanlıkları sayesinde yaz aylarında görülen birçok gıda kaynaklı enfeksiyonun önüne geçmek mümkündür. Sağlıklı bir yaz geçirmek için sofralarımızdaki güvenliği ihmal etmemeliyiz” şeklinde konuştu.
