Polonya Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki, yaptığı açıklamada, İkinci Dünya Savaşı sırasında Polonyalıların hayatını kaybetmesine neden olan Ukrayna İsyan Ordusu’nun (UPA) adının bir askeri birliğe verilmesi sebebiyle, Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy’e 2023 yılında takdim edilen Polonya’nın en prestijli nişanı Beyaz Kartal’ın geri alınacağını duyurdu. Nawrocki, “Polonya halkının büyük bir kesimi için UPA, İkinci Dünya Savaşı sırasında Polonya vatandaşlarına karşı işlenen korkunç suçların sorumlusu olarak değerlendirilmektedir. Bu nedenle Ukrayna’nın UPA’yı yüceltme kararı, yalnızca bir skandal değil, aynı zamanda anlaşılmaz ve büyük bir hayal kırıklığıdır. Bu durum, tarihi hafızamıza zarar vermekle kalmıyor, aynı zamanda yıllar içinde inşa edilen güveni de tehdit ediyor” şeklinde konuştu.
Nawrocki, Rusya’nın 2022’de başlattığı savaş sonrasında Polonya’ya kabul edilen sayısız Ukraynalı mülteciyi de hatırlatarak, “Polonyalılar, sınırlarını, evlerini ve kalplerini milyonlarca Ukraynalıya açtı. Ancak Ukrayna’nın Avrupa’ya yönelişi, geçmişteki zorlu dönemlerle dürüst bir şekilde yüzleşmeyi de gerektiriyor. Birleşik Avrupa, totalitarizmi ve şiddet kültürünü reddetme üzerine kurulmuştur. Bu ilkeler herkes için geçerlidir. Bunları anlamayanların Avrupa Birliği’nde yeri olamaz ve Polonya buna kesinlikle müsaade etmeyecektir” ifadelerini kullandı.
Ayrıca Nawrocki, “Burada net bir şekilde belirtmek isterim ki, bu karar Ukrayna halkına karşı alınmış bir karar değildir. Polonya’nın güvenlik politikasında bir değişim anlamına da gelmemektedir” dedi.
Ukrayna’nın Avrupa Birliği üyeliği hedefi doğrultusunda bu hafta Lüksemburg’da üyelik müzakerelerinin ilk aşamasına katıldığı biliniyor.
Polonya Başbakanı Tusk, gerilimi azaltma çağrısında bulundu
Polonya Başbakanı Donald Tusk, sosyal medya üzerinden yaptığı paylaşımda, bu tartışmanın Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’i “memnun ettiğini” vurguladı ve Zelenskiy ile Nawrocki’ye “gerilimi artırmak yerine azaltmaları” yönünde bir çağrıda bulundu.
Ukrayna Dışişleri Bakanı Andrii Sybiha ise, alınan kararı “stratejik bir hata” olarak nitelendirdi. Sybiha, “Çözüm aramaktansa Polonya tarafının bu çatışmayı kabul edilemez ve uygunsuz bir düzeye taşımayı seçmesinden dolayı üzgünüz. Başka bir ülkenin cumhurbaşkanı, bize tarihimizle ilgili kararlar veremez” şeklinde konuştu.
Polonya, UPA’yı soykırımla suçluyor
Ukrayna’da birçok kişi, 1940’lı ve 1950’li yıllarda faaliyet gösteren Ukrayna İsyan Ordusu’nu (UPA) Sovyet Kızıl Ordusu, Nazi Almanyası ve Polonya’ya karşı bağımsızlık mücadelesi veren kahramanlar olarak görmektedir. Ancak Polonya, UPA’yı 1943-1945 yılları arasında Volhinya’da etnik Polonyalılara karşı soykırım gerçekleştirmekle suçlamaktadır. Varşova, Volhynia katliamlarında yaklaşık 100 bin Polonyalının hayatını kaybettiği bilgisini verirken, Ukrayna için UPA, direniş ve bağımsızlık mücadelesinin sembolü olarak görülmektedir. Grubun kırmızı ve siyah bayrağı, günümüzde cephedeki Ukrayna birlikleri tarafından sıkça kullanılmaktadır.
Zelenskiy, “ulusal ordunun tarihi geleneklerini yeniden canlandırma amacıyla” bir askeri birliğe UPA’nın adının verileceğini ifade etmişti.
Eski Polonya Cumhurbaşkanı Andrzej Duda, Zelenskiy’e ikili ilişkilere, demokrasiye, Avrupa’da barış ve güvenliğe katkıları ve “insan haklarını savunma konusundaki kararlılığı” dolayısıyla 2023 yılında Beyaz Kartal Nişanı vermişti.
