Savaşın başlamasından bu yana ilk kez, park çocukların sesleriyle dolup taşıyor. Marina Park, bir zamanlar kapalı ve ıssız olan bu alan, yavaş yavaş hayat bulmaya başlıyor. Çocuklar oyunlar arasında koşarken, ebeveynler kenarda bekleyip, bir zamanlar tamamen ulaşılamaz olan bu anların tadını çıkarıyorlar.
Savaşın gölgesinde kaybolan bir yaşamın izlerini yansıtan bir manzarada, Sudan’ın başkenti Hartum’daki Marina eğlence parkı, 2026’nın ilk gününde kapılarını halka açtı. Bu, ülkedeki süregelen çatışmalar nedeniyle yıllarca süren kapanışın ardından geldi.
Eski adı “6 Nisan Bahçeleri” olan park, savaşın patlak vermesinden bu yana Hartum’da ziyaretçilere açılan ilk eğlence alanı olma özelliğini taşıyor. Bu açılış, yıllarca süren şiddet ve kamusal yaşamın zorunlu yokluğundan yıpranan sakinler için büyük bir sembolik anlam taşıyor.
Aileler İçin Çok Gereken Bir Kaçış
Ebeveynler için bu tür anlar, çocukları için sadece oyun oynamaktan çok daha fazlasını ifade ediyor. Burada olmak, savaşın yorgunluğundan ve zorluklarından kopmak için nadir bir fırsat sunuyor.
“Ailemle birlikte savaşın, insansız hava araçlarının ve topların atmosferinden kaçmak için buraya geldim. Burada, yeşillik, su ve güzellik dolu bir ortamda ailemle birlikte eğlenmek istiyorum,” dedi Marina Park’taki bir ziyaretçi olan Mohamed Abdalgader.
Mavi ve Beyaz Nil nehirlerinin kesişim noktasında, Nil Caddesi boyunca yer alan park, Şubat ayı başlarında daha geniş kalabalıkları kabul etmeye başladı. Yeşil alanlar, oturma alanları ve oyun alanlarıyla dolu park, Nisan 2023’teki çatışmanın patlak vermesinden bu yana kapalıydı. Yerel duyurular ve sosyal medya paylaşımlarına göre, Marina Park sabahın erken saatlerinden akşam geç saatlere kadar kalabalıkları ağırlıyor ve günlük etkinlikler Şubat ortasına kadar devam ediyor.
Birçok Hartum sakini için bu yeniden açılış, savaşın başlangıcından bu yana normal kamusal yaşama dönüşlerden birini temsil ediyor. Sudan Silahlı Kuvvetleri ile Hızlı Destek Kuvvetleri (RSF) arasındaki yoğun çatışmalar sırasında, şehrin sosyal altyapısının çoğu kapandı veya zarar gördü, bu da aileler için temel eğlence ve toplumsal alanları ciddi şekilde kısıtladı.
“Bu bahçelerde yeniden yürümek, kahkahalar duymak ve çocukların oyun oynadığını görmek, yıllarca süren karanlıktan sonra bir nefes ferahlığı gibi,” diyor Marina Park’taki bir başka yerel ziyaretçi Ahmed Alsheikh.
Yüksek Talep ve Normalleşmeye Dönüş
Marina Park’ın yeniden açılmasıyla birlikte talep oldukça dikkat çekici hale geldi. Yerel organizatörler ve park çalışanlarına göre, günde 600’den fazla öğrenci ve birçok aile parka geliyor. Okul ve üniversite öğrencileri gün boyunca büyük gruplar halinde parka akın ediyor, bu alanı dinlenme, sosyal etkileşim ve gayri resmi buluşmalar için kullanıyorlar.
Hartum’daki birçok genç için park, uzun süreli kısıtlamalar ve kesintiye uğramış eğitim dönemlerinin ardından gerçek bir özgürlük ve normalleşme hissi sunan nadir açık hava mekanlarından biri haline geldi.
Parktaki kalabalık, savaşın pençesindeki Sudan halkı için kaçış noktası olmanın ne kadar hayati olduğunu gösteriyor. Özellikle öğleden sonra ve akşam saatlerinde, sürekli öğrenci akışına birçok aile de katılıyor.
Ebeveynler çocuklarını açık yeşil alanlarda eğlendirmek için parka getirirken, çevredeki satıcılar ve küçük işletmeler, kalabalıkların etkisiyle artan ticari faaliyet bildirdiler. Bu sürekli yüksek katılım, başkentte güvenli, ortak alanlara duyulan geniş bir ihtiyaç olduğunu yansıtıyor ve parkın savaş sonrası Hartum’da merkezi bir sosyal merkez haline gelmekteki büyüyen rolünü vurguluyor.
Rehabilitasyon Yolu
Parkın yeniden açılması, Hartum’daki daha geniş ama kırılgan bir sivil yaşamın yeniden canlanmasıyla örtüşüyor. Son aylarda başkent, neredeyse üç yıldır düzenlenmeyen ilk çiçek festivaline ev sahipliği yaptı. Bu festival, parkta gerçekleştirilen bitki sergileri ve canlı kamu katılımıyla dikkat çekti.
Şehir yetkilileri ve topluluk liderleri, Marina Park’ın yeniden canlanmasını sadece basit bir eğlence projesi olarak görmekten öte, yerinden edilmiş ve travma yaşamış bir nüfus için dayanıklılık ve toplumsal iyileşme sembolü olarak değerlendiriyor. “Bu tür alanlar, insanlara yeniden bağlantı kurma ve şehrin yeniden canlandığını hissetme imkanı veriyor,” diyen bir festival organizatörü, bu tür etkinliklerin uzunca bir zorbalık döneminden sonra umut geliştirmeye yardımcı olduğunu ekledi.
Parkta görevli Mahmood Aljaili, rehabilitasyon çalışmalarının birkaç ay sürdüğünü açıkladı. Restorasyon, geçen Temmuz ayında, yıkımın ölçeği ve sınırlı kaynaklar nedeniyle önemli zorluklarla başladı.
Aljaili, zor koşullara rağmen kararlılıkla çalışan işçiler ve yöneticilerin çabalarını övdü. Onların azmi, parkı yeniden hayata döndürmede belirleyici bir faktör oldu. Parkın jeneratörlerinin savaş sırasında yok olduğunu, tüm oyuncakların ise söküldüğünü ve elektrik bağlantılarının kesildiğini belirtti. Yine de ekip, parkın yaklaşık %90’ını başarılı bir şekilde rehabilite etmeyi başardı.
Ayrıca, aile ziyaretlerinin ve okullar, kreşler ve üniversitelerden düzenlenen gezilerin önemli ölçüde arttığını belirterek, bunun uzun yıllar boyunca ihmal edilen alanlara olan toplumsal ihtiyaçları yansıttığını vurguladı.
Aljaili, park yönetiminin şu anda yurtdışından birkaç yeni oyuncak beklediğini, ancak bunların çalıştırılabilmesi için ek elektriğe ihtiyaç duyulduğunu da sözlerine ekledi. Parkın tam kapasite ile çalışabilmesi için ilgili otoritelerden destek beklediklerini belirtti.
Sudan’daki savaşın patlak vermesiyle birlikte, şehrin ana parkları ve eğlence alanlarının çoğu, yaklaşık bir düzine kadar kapatıldı. Sudan’daki çatışmalar sırasında, birçok bu alanda, ordu ile RSF arasındaki çatışmalardan dolayı büyük hasar gördü.
Çevresel açıdan, kamu parkları Hartum’un akciğerleri olarak hizmet ediyor, şehre ihtiyaç duyulan yeşilliği sağlıyor. Bu alanlar, yoğun ağaçlar ve bitki örtüsü ile karakterize edilmekte, araçlardan ve fabrikalardan kaynaklanan karbondioksit emisyonlarını emmekte ve aynı zamanda küçük çocuklar için güvenli oyun alanları sunmaktadır.
Marina Park, bu yıl yeniden açılan ilk park olarak öne çıkıyor ve 27 Mart’ta Sudan ordusu tarafından geri alındı.
Son iki yılda, Sudan ordusu ile RSF arasında şiddetli çatışmalar
