Pakistan’ın başkenti İslamabad, ABD ve İsrail arasında sağlanan ateşkese ek olarak, Washington ve Tahran yönetimleri arasında yapılacak müzakerelere ev sahipliği yapacak. Özellikle İsrail’in Lübnan’a yönelik saldırılarını artırmasının ardından, İran’ın ateşkese Lübnan’ın da dahil edilmesi yönündeki ısrarı sürüyor. Yarın gerçekleştirilecek görüşmeler öncesinde İslamabad’da sakin bir atmosfer hakim. 28 Şubat’ta İran’a yönelik saldırıların başlamasının ardından 8 Nisan’da geçici bir ateşkes sağlandı ve müzakerelerin İslamabad’da yapılması kararlaştırıldı. Güvenlik önlemleri de bu süreçte artırıldı. ABD ve İran arasındaki barış görüşmeleri öncesinde, ziyaretçi heyetlerin güvenliğini sağlamak amacıyla başkentte 10 binden fazla polis ve güvenlik personeli görevlendirildi ve “kırmızı alarm” durumu ilan edildi. Pakistanlı yetkililer, güvenlik önlemlerini artırarak Eski Havaalanı Yolu ve Nur Khan Hava Üssü’ne giden yolları kapatmak için konteynerler ve dikenli teller yerleştirdi.
ABD-İran savaşı
ABD ve İsrail, 28 Şubat’ta İran’a yönelik askeri ve nükleer altyapısını hedef alan saldırılara başlamış, bu süreçte İran’ın dini lideri Ali Hamaney hayatını kaybetmişti. İran, saldırılara yanıt olarak Hürmüz Boğazı’nı kapatarak, bu alanda 3 binden fazla kişinin yaşamını yitirdiği belirtilen saldırılara karşılık vermişti. Bu durum, küresel petrol ve doğalgaz ticaretinin önemli bir kısmının geçiş yaptığı Hürmüz Boğazı’nın kapanmasına neden oldu ve enerji fiyatlarının yükselmesine yol açtı. 8 Nisan’da Pakistan’ın aracılığıyla iki haftalık bir ateşkes anlaşması sağlandı. Bu ateşkesin 22 Nisan’da sona ermesi bekleniyor.
Masada neler var?
Pakistan, 1947’de bağımsızlığının ilk tanındığı ülke olarak, ABD-İran ateşkes müzakerelerinde önemli bir rol üstleniyor. Bu nedenle, taraflar görüşmelerin İslamabad’da gerçekleşmesi konusunda mutabık kaldı. Görüşmelerde, Washington’un 15 maddelik teklifinin yanı sıra İran’ın zenginleştirilmiş uranyumu ve Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması konularına odaklanılacak. Ayrıca İran, boğazın kontrolü, geçiş ücretleri, bölgedeki askeri operasyonların sona erdirilmesi ve yaptırımların kaldırılması taleplerini içeren 10 maddelik bir plan sunacak.
Görüşmelerin kritik noktalarından biri de Lübnan. Ateşkesin yürürlüğe girmesinin ardından İsrail’in Hizbullah’a yönelik saldırılarına devam etmesi, müzakerelerin yapılabilirliği açısından etkili oldu. İran, ateşkesin Lübnan’ı da kapsamasını talep ediyor ve bu konuda görüşmelere katılmayacağını belirtti. Bu durum, yarınki görüşmelerde Lübnan’ın masada olacağına işaret ediyor.
Müzakereciler kimler?
İran heyetine, Meclis Başkanı Muhammed Bakır Galibaf’ın başkanlık etmesi bekleniyor. Galibaf’a, İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi’nin eşlik etmesi planlanıyor. ABD’yi ise Başkan Yardımcısı James David Vance temsil edecek. Vance’in yanı sıra, ABD heyetinde Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff ve eski Başkan Trump’ın damadı Jared Kushner de yer alacak.
Abid Mazhar
