Bartın’da kestane ağaçlarına ciddi zarar veren ve halk arasında “katil arı” olarak bilinen (gal arısı – Dryocosmus kuriphilus) tehdidine karşı laboratuvar ortamında çoğaltılan “terminatör böcek” (Torymus sinensis) ile yürütülen mücadele, beşinci yılında önemli başarılar elde etmeye başladı. Bartın’da toplamda 22 bin 30 adet faydalı böceğin doğaya salınmasının yanı sıra, Batı Karadeniz ormanlarında 135 bin terminatör böceğin daha doğaya salınımına başlandı.
Türkiye genelinde ve özellikle Bartın gibi kestane ormanlarının yoğun olduğu Karadeniz bölgelerinde, “katil arı” tehdidine karşı yürütülen doğal biyolojik mücadele çalışmaları sürüyor. Bartın’da 2021 yılında başlayan bu süreçte, terminatör böceklerin bölgede yayılımı hızla artarken, bu böcekler kestane ağaçlarının tomurcuklarına yumurtalarını bırakan katil arıların yayılmasını önemli ölçüde yavaşlattı. Önceki yıllarda salımı yapılan terminatör böceklerin, salındıkları bölgeden uzak mesafelerdeki katil arıların yumurtalarının bulunduğu kestane ağaçlarına ulaşması ise sevindirici bir gelişme oldu.
5 yılda 22 bin gal arısı doğaya salındı
Bartın ormanlarında ilk kez 2020 yılında tespit edilen katil arıların, bölgedeki yaklaşık 395 hektar alanda görüldüğü belirlendi.
Bartın Üniversitesi Orman Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Yafes Yıldız ve Zonguldak Orman Bölge Müdürlüğü ekiplerinin iş birliği ile, kestane balı rekoltesini olumsuz yönde etkileyen bu istilacı gal arıları ile etkili bir mücadele başlatıldı. Çalışmalar sonucunda, Zonguldak’ın Gökçebey ilçesinde bulunan Orman Zararlılarıyla Mücadele Teşhis ve Tanı Laboratuvarı bahçesinde, gal arısının doğal düşmanı olan terminatör böceklerinin üretim istasyonu kuruldu. Bu üretim süreci ile birlikte Bartın’ın çeşitli köy ve ilçelerinde toplam 22 bin 30 adet gal arısı doğaya salındı.
135 bin terminatör böcek daha üretildi
Kimyasal ilaç kullanılmadan yürütülen mücadelede elde edilen olumlu sonuçlar, bu yıl katil böcek üretimi ve mücadele çalışmalarının hızlandırılmasına yol açtı. Bu yıl, Zonguldak Orman Bölge Müdürlüğü’nden toplanan 125 bin adet gal ile Bursa Orman Bölge Müdürlüğü’nden temin edilen 10 bin adet gal ile birlikte toplamda 135 bin terminatör böcek daha üretildi. Havaların uygun hale gelmesiyle birlikte, bu yararlı böceklerin doğaya salınımına başlandı.
Batı Karadeniz ormanları için kritik süreç
Doğada biyolojik denge sağlamak amacıyla faydalı böcek popülasyonunun yeterli seviyeye ulaşması için Batı Karadeniz Bölgesi’ndeki kestane gal arısının yoğun zarar verdiği ormanlarda faydalı böcek salınımları devam edecek. Bu yıl doğaya salınacak toplam 135 bin terminatör böcek ile hem faydalı böcek üretiminde hem de zararlı böcek ile mücadelede önemli bir adım atılmış olacak.
Yürütülen mücadele ile ilgili bilgi veren Vali Nurtaç Arslan, “Her geçen yıl, faydalı böcek salınımı artarak devam ediyor. Bu yıl da ilimizde 3 noktada faydalı böcek salımı gerçekleştirmiştik. Bugün dördüncü lokasyondayız. 8 bin faydalı böcek salımı gerçekleştirdik. Bu salımları yaparak, kestane gal arısı ile mücadelemizi bir an önce sonlandırmak istiyoruz. Bartın, kestane ve bal üretiminde önemli bir konumda. Bu zararlıdan kurtulabilirsek üretimimiz artacak. Üreticilerimiz açısından bu salınımların önemi büyük” şeklinde konuştu.
Topluca köyü ormanlarındaki kestane ağaçlarına gerçekleştirilen doğaya salım programına Bartın Valisi Nurtaç Arslan, Zonguldak Orman Bölge Müdürü Halil Oflu, Bartın Orman İşletme Müdürü Temel Nadir, Zonguldak Orman Bölge Müdürlüğü Orman Zararlıları ile Mücadele Şubesi Müdürü Bekir Değirmenci, Basın İletişim Şube Müdürü Ozan Acun, Bartın Üniversitesi Orman Fakültesi Öğretim Üyesi Yafes Yıldız ve il protokolü ile orman bölge ve işletme çalışanları katıldı.
