Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Uzmanı Prof. Dr. İrfan Koca, manyetik rezonans (MR), tomografi ve kan tahlillerinin tanı sürecinde önemli rol oynadığını ancak bu tetkiklerin tek başına değerlendirilmesinin yanıltıcı olabileceğini ifade etti. Koca, doğru tanının, hastanın şikayetlerinin detaylı bir şekilde ele alınması ve dikkatli bir muayene ile mümkün olduğunu vurguladı.
Prof. Dr. Koca, tetkiklerin yalnızca doğru klinik bağlamda anlam kazanabileceğini belirtti ve şikayeti olmayan bireylerde bile yüksek oranlarda iz saptanabildiğine dikkat çekti. Koca, “Şikayeti olmayan bireylerde omurga disklerinde aşınma veya fıtık benzeri izlerin yüzde 37 ile yüzde 96, omuz görüntülemelerinde yüzde 78’e kadar sıvı artışının (bursit), diz MR’larında yüzde 43’e kadar kıkırdak hasarının ve kalça görüntülemelerinde yüzde 68’e varan eklem kenarı hasarının görülebileceğini” söyledi. Ancak bu tanıların çoğunun hastanın şikayetiyle doğrudan ilişkili olmadığını da ekledi.
Koca, “Yeterli öykü alınmadan ve muayene yapılmadan gerçekleştirilen tetkikler, tek başına doğru tanıya ulaştırmayabilir” dedi. Ayrıca, bu tür tetkik temelli tanı ve tedavi girişimlerinin, yanlış tanı ve uygunsuz tedavi risklerini artırabileceğini de vurguladı. Bu nedenle, tetkiklerin hastanın klinik durumu ile birlikte değerlendirilmesinin hayati önem taşıdığını ifade etti.
Prof. Dr. Koca, “Şikayetle doğrudan ilişkisi olmayan izler üzerinden hareket edilmesi, gereksiz girişimlere, tedavilere ve bazı durumlarda ameliyatlara neden olabilir” şeklinde konuştu. Bu durumun hastaları gereksiz mali yük altına sokabileceğini ve özellikle tomografi gibi yöntemlerle gereksiz radyasyon maruziyetine yol açabileceğini aktardı. Ayrıca, hastaya yeterli zaman ayrılmadan tetkiklere yönlendirilmesinin hekim-hasta ilişkisinin kalitesini zayıflatabileceğini vurguladı. Tıbbi değerlendirmenin bireysel ve bütüncül bir yaklaşım gerektirdiğini belirtti.
Koca, kas-iskelet sistemi hastalıklarıyla ilgili önemli bir noktaya da değinerek, “Bel ve boyun fıtıkları, diz ve omuz problemleri gibi birçok kas-iskelet sistemi hastalığında, hastaların büyük bir kısmı ameliyatsız yöntemlerle tedavi edilebilir” dedi. Yanlış değerlendirme ile yalnızca görüntülere bakarak karar verilmesinin, gereksiz cerrahi müdahalelere yol açabileceğini ifade etti.
Prof. Dr. Koca, doğru tanı sürecinin öncelikle hastanın şikayetinin anlaşılması ve muayene ile başlaması gerektiğini belirtti. Tetkiklerin bu sürecin tamamlayıcı bir parçası olduğunu ve tek başına belirleyici olmadığını vurguladı. MR veya diğer tetkiklerde görülen her izin tedavi gerektiren bir hastalık anlamına gelmediğini hatırlatarak, bu izlerin hastanın şikayetiyle uyumlu olup olmadığının doğru değerlendirilmesinin önemini vurguladı.
