Okul sezonunun başlamasıyla birlikte ebeveynler, hazırlık telaşına kapılırken, çocuklar da heyecan ve stres dolu bir döneme adım atıyorlar.
Klinik Psikolog Ayşe Topak, bu sürecin ebeveynler için önemli bir görev dönemi olduğunu vurgulayarak, “Eylül ayı, hem çocuklar hem de aileler için bir yeniden yapılanma sürecidir” ifadesini kullandı. Topak, bu dönemde çocukların heyecan, kaygı ve uyum güçlüğü gibi tepkiler verebileceğini, ailelerin ise sabırlı ve destekleyici bir tutum sergilemesinin çocukların okul ve sosyal ilişkilerindeki başarı için kritik bir öneme sahip olduğunu dile getirdi.
Anaokuluna başlayan çocukların ilk kez ebeveynlerinden uzun süre ayrı kalacaklarını hatırlatan Topak, bu süreçte ağlama nöbetleri ve karın ağrısı gibi psikosomatik belirtilerin görülebileceğine dikkat çekti.
İlkokul döneminde çocukların “başarı” ve “aidiyet” kavramlarına odaklandığını belirten Topak, ‘ya yapamazsam’ kaygısının sıkça yaşandığını ifade etti. Ebeveynlere, çocuklarının çabalarına odaklanmaları ve yalnızca akademik başarıya değil, öğrenme sürecine değer vermeleri gerektiğini önerdi.
Topak, ayrıca çocukları sınıf dışında spor ve sanat gibi sosyal etkinliklere yönlendirmelerini ve akşam sohbetleri ile uyku rutinleri oluşturarak güven ortamı sağlamalarını tavsiye etti.
Ortaokul döneminin ergenliğe geçişin ilk basamağı olduğunu belirten Topak, bu dönemde çocukların akran ilişkilerine yoğunlaştığını ifade etti. “Çocuğun arkadaşlarını tanıyın, ancak seçimlerine saygı gösterin. Baskıcı olmadan sınırlar koymak (ekran süresi, uyku düzeni) önemlidir. İlgi alanlarına değer vererek kabul gören bir ortam oluşturun” dedi.
Lise çağındaki gençlerin akademik baskı, sınav kaygısı ve kimlik oluşumu sürecinde zorluklarla karşılaştığını aktaran Topak, ebeveynlere şu tavsiyelerde bulundu: “Sadece sınav başarısına değil, duygusal destek sağlamaya odaklanın. Bağımsızlaşma ihtiyacını tehdit değil, gelişimsel bir gereklilik olarak görün. Gelecek planlarında yönlendirici değil, yol gösterici bir tavır benimseyin. Öğüt veren değil, yanında duran bir pozisyon alın.”
Topak, okulun ilk haftalarında uyku düzeni, sabah rutini ve çocuğun duygularını paylaşması için fırsat vermenin önemine değinerek, “Uyum süreci birkaç hafta sürebilir. Ancak kaygı, sosyal iletişim güçlüğü veya uyum problemleri uzun sürerse bir uzmandan destek almak gereklidir” şeklinde konuştu.
