Kimyasal Silahların Yasaklanması Teşkilatı (KSYT) İcra Konseyi, Suriye’nin devrik lideri Beşar Esad rejiminden kalan kimyasal silah kalıntılarının imhası için hızlandırılmış bir destek mekanizması oluşturdu. Türkiye, Suriye hükümetinin daveti üzerine bu görev gücüne katıldı.
Diplomatik kaynaklardan alınan bilgilere göre, “Kimyasal Silahlar Sözleşmesi gereğince her ülkenin sahip olduğu kimyasal silah ve kalıntılarını imha etmesi ulusal bir yükümlülük olsa da, devrik rejimin kimyasal silah programını gizli yürütmesi ve KSYT ile iş birliğinden kaçınması, eski rejim dönemine ait kimyasal silah kayıtlarının belirsizliği ve imha kapasitesindeki eksiklikler nedeniyle, Suriye’ye uluslararası destek sağlama süreci başlatılmıştır” ifadesi kullanıldı.
“Özgürlüğün Nefesi Görev Gücü”
Kurulan uluslararası görev gücünün, Suriye hükümetine KSYT ile iş birliği yaparak ülkedeki kimyasal silah kalıntılarının tespiti, doğrulanması, kontrol altına alınması ve imhasına yönelik yardım sağlaması amaçlanıyor. Açıklamada, Suriye tarafından “Özgürlüğün Nefesi Görev Gücü” adı verilen mekanizma aracılığıyla, teknik, lojistik ve eğitim desteği verilmesi ve bu amaçla uluslararası toplumun desteğinin koordinasyonunun sağlanacağı belirtildi.
Açıklamanın devamında, “Görev gücü üyelerinin, Suriyeli ekiplerin sahada gerçekleştireceği keşif faaliyetlerinin güvenli bir şekilde yürütülebilmesi için gerekli eğitim ve ekipmanın sağlanması; sahada tespit edilen kimyasal silah ve kalıntılarının güvenli şekilde kontrol altına alınması, depolanması ve planlı bir şekilde imhası; güvenli muhafaza mümkün değilse, yerinde imha için gerekli teknik desteğin sağlanması; Suriye’nin sağlık altyapısının kimyasal risklere karşı dayanıklılığının artırılması amacıyla kapasitelerinin geliştirilmesi için somut katkılar sunmaları beklenmektedir” denildi.
Türkiye’nin görev gücüne katkıları
Diplomatik kaynaklar, Türkiye’nin Suriye hükümeti ile iş birliği yaparak, Suriye’nin çeşitli bölgelerinde insani amaçlı mayın temizleme faaliyetleri yürüttüğünü ve patlamamış savaş kalıntılarının imhasında görev gücü kapsamında uluslararası faaliyetlere önemli siyasi, teknik ve lojistik katkılar sağladığını açıkladı.
Bu çerçevede, Türkiye’nin görev gücü bünyesindeki ülkeler ve KSYT uzmanlarının katılımıyla 16-17 Şubat 2026 tarihlerinde Ankara’da bir çalıştay düzenlediği vurgulandı. Açıklamada, “Çalıştayda, Suriye’nin devrik rejimden kalan kimyasal silah programı ve kalıntılardan arındırılması için gerekli operasyonel, teknik ve kurumsal eksiklikler detaylı bir şekilde ele alınmış ve bu doğrultuda Suriye’ye sağlanacak destek paketleri yapılandırılmıştır” denildi.
New York’ta tören gerçekleştirildi
Bu oluşumun faaliyetlerine resmi başlangıcını kutlamak amacıyla, görev gücü ülkeleri yetkililerinin katılımıyla 18 Mart 2026 tarihinde New York’ta bir tören düzenlendi. Törende Türkiye’yi Birleşmiş Milletler (BM) Daimi Temsilcisi Büyükelçi Ahmet Yıldız temsil etti.
Görev Gücü’nde Türkiye ve Suriye’nin yanı sıra Katar, ABD, İngiltere, Fransa, Almanya, Kanada ve KSYT Teknik Sekretaryası da yer almaktadır.
