Bursa Uludağ Üniversitesi (BUÜ) Fen-Edebiyat Fakültesi Fizik Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Özkan Şahin’in liderliğinde yürütülecek olan “CERN-DRD1 İşbirliği Kapsamında Gazlı Detektörlerde Performans Geliştirme Çalışmaları” adlı proje, Türkiye Enerji, Nükleer ve Maden Araştırma Kurumu (TENMAK) tarafından desteklenmeye uygun bulundu.
Proje, Ocak 2026’da başlayarak üç yıl sürecek ve gazlı dedektör teknolojilerinin performansını artırmaya yönelik yenilikçi çalışmalara odaklanacak. Proje için ayrılan toplam bütçe ise 3 milyon TL olarak belirlenmiş olup, bu çalışmanın Türkiye’nin parçacık fiziği araştırma kapasitesini güçlendirmesi amaçlanıyor.
CERN ile uzun süreli işbirliği
Proje hakkında bilgi veren Prof. Dr. Özkan Şahin, gazlı parçacık detektörlerinin performansını artırmak amacıyla gelişmiş simülasyonlar ve yeni fizik modellerinin oluşturulacağını açıkladı. Bu süreçte hem CERN’de hem de BUÜ’de deneysel uygulamalar gerçekleştirileceği bilgisini veren Şahin, “Üniversitemiz ile CERN arasındaki işbirliği 2007 yılına kadar uzanıyor. 2009 yılında RD51 İşbirliği’nin kurucu üyelerinden biri olduk ve 2024 yılında kurulan DRD1 İşbirliği’nin de kurucu üyesi olarak faaliyetlerimizi sürdürüyoruz. Ben de BUÜ CERN-DRD1 Takım Lideri ve DRD1 bünyesindeki WG4 (Dedektör Fiziği Modelleme ve Simülasyon) çalışma grubunun yöneticilerinden biriyim” şeklinde konuştu.
Genç araştırmacılar projede yer alacak
Projede doktora öğrencisi Caner Sarı ve yüksek lisans öğrencisi Zeynep Karagöz’ün araştırmacı olarak görev alacağını belirten Prof. Dr. Özkan Şahin, genç yeteneklerin üç yıl boyunca teorik modelleme ve deneysel doğrulama süreçlerinde uzmanlaşarak Türkiye’nin bu alandaki insan kaynağına katkıda bulunacaklarını vurguladı. Ayrıca, 2014-2018 yılları arasında BUÜ’de kurulan Gazlı Detektör Araştırma Laboratuvarı’nın, proje kapsamında uluslararası standartlara taşınacağını ve birçok kritik deneyin üniversite bünyesinde ilk kez gerçekleştirileceğini ifade etti.
Stratejik bilgi üretimi ve sürdürülebilir teknolojiler
Projenin çıktılarının sadece yüksek enerji fiziği alanı ile sınırlı kalmayacağını, aynı zamanda nükleer güvenlik, medikal görüntüleme ve erken uyarı sistemleri gibi stratejik alanlara da bilgi transferi sağlaması hedefleniyor. Prof. Dr. Özkan Şahin, “Ekip ayrıca çevre dostu yeşil gazlar (HydroFluoroOlefin vb.) üzerine kapsamlı bir analiz yapacak ve dedektör teknolojisinde sürdürülebilir yaklaşımlar geliştirecek. Elde edilen bilimsel verilerin, CERN tarafından planlanan Future Circular Collider (FCC) ve benzeri uluslararası deneylerin hazırlık çalışmalarına katkı sunması bekleniyor” dedi.
Prof. Dr. Özkan Şahin, “Bu destek, yalnızca üniversitemiz için değil, Türkiye’nin CERN projeleri içindeki görünürlüğü ve katkısı açısından büyük önem taşıyor. Elde edeceğimiz sonuçlar, hem genç araştırmacılarımızın yetişmesine hem de dünya ölçeğindeki dedektör teknolojilerinde yenilikçi yaklaşımlara zemin hazırlayacak” şeklinde değerlendirmede bulundu.
BUÜ Fen-Edebiyat Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Bilgin Osman, tüm proje ekibini tebrik ederek, çalışmalarında başarılar diledi.
