Klinik Psikolog Yağız Ata, akran zorbalığı konusunda ailelerin kritik bir rol üstlendiğini vurgulayarak, “Sorunun çözümü oldukça basit. Çocuklarınıza dokunun, onları anlamaya çalışın. Kısacası, çocuklarınızın içinde yaşanan fırtınayı hissedin” şeklinde ifade etti.
Akran zorbalığı, bir çocuğun bir ya da birden fazla akranı tarafından sürekli ve kasıtlı bir şekilde kötü muameleye maruz kalması olarak tanımlanmaktadır. Çanakkale’nin Biga ilçesinde, okulda arkadaşı Y.C. (14) tarafından ağır şekilde darbedilen M.D.Y. (14) isimli öğrencinin 7 gündür yoğun bakımda olduğu bildirildi.
Klinik Psikolog Yağız Ata, bu olayın son zamanlarda çocuklar arasında artan bir sorun haline geldiğine dikkat çekti. “Biga’da yaşanan bu acı olay, çocuklardaki ciddi öfke, tahammülsüzlük ve neden-sonuç ilişkisi kurma zorluğu gibi durumları gözler önüne seriyor” dedi.
Akran zorbalığı, üç farklı türde ortaya çıkmaktadır. Klinik Psikolog Yağız Ata, “Son dönemde çocuklar arasında artış gösteren akran zorbalığı, ebeveyn tutumları, yanlış sosyal politikalar, eğitim eksiklikleri ve sosyoekonomik durumlar gibi bir dizi faktörden kaynaklanıyor. Akran zorbalığını, duygusal zorbalık ve fiziksel zorbalık olarak ikiye ayırıyoruz. Teknolojinin gelişmesiyle siber zorbalık da ortaya çıktı; çocuklar, internet ortamında duygusal ve fiziksel zorbalığa maruz kalabiliyorlar” ifadelerini kullandı.
Yağız Ata, son zamanlarda 18 yaş altı çocuklarda artan şiddet eğilimlerine de dikkat çekti. “Özellikle 18 yaş altındaki çocuklarda ciddi şiddet olaylarına tanıklık ediyoruz. Biga’daki olay, çocuklar arasında öfke, tahammülsüzlük ve neden-sonuç ilişkisi kurma zorluğu olduğunu gösteriyor. Bu durum, çocukların oyun alışkanlıklarından kaynaklanıyor olabilir. Oyunlar gerçek hayata etkisi olmayan yapay durumlar içeriyor; ancak çocuklar bu durumu gerçek hayata yansıttıklarında zarar görmeleri kaçınılmaz oluyor. Bu olayda bir çocuğumuz zorbalık mağduru, diğeriyse zorba konumunda. Ailelere önerim, çocuklarını daha iyi tanımaları, ihtiyaçlarını, hayata dair beklentilerini ve arkadaşlarıyla olan ilişkilerini anlamaya çalışmalarıdır” diye ekledi.
Akran zorbalığının, çocuklardaki olumsuz değişimlerin sadece küçük bir parçası olduğunu belirten Psikolog Ata, “Akran zorbalığı, büyük resmin küçük bir parçasıdır. Ancak bu küçük parça bile çocuklarımız üzerinde ciddi zararlar yaratmaktadır. Bu nedenle büyük resme odaklanmalıyız. Çocuklarımızı bir bitkiye benzetirsek, bitkinin solmasını sulama eksikliğine bağlamalıyız. Son dönemde yasa dışı kumar ve online bahis gibi sorunlarla da karşılaşıyoruz. Akran zorbalığına bağlı olarak çocuklar bu alanlara yöneliyor. Ailelerin çocuklarıyla daha fazla vakit geçirmesi ve onlara dokunması büyük önem taşıyor” dedi.
Yağız Ata, “Şiddet, çocukların bizzat veya dolaylı olarak maruz kaldıkları bir kavramdır. Şiddeti yaşamış veya buna tanıklık etmiş kişiler, başlangıçta bu duruma karşı olsalar da zamanla kendileri de şiddet göstermeye başlayabilirler. Bu duruma ‘şema kimyası’ diyoruz. Şiddeti önleyici hizmetlere odaklanmalıyız” şeklinde konuştu.
Akran zorbalığının hem zorbalayan hem de zorbalanan çocukların ortak bir sorun olduğunu vurgulayan Ata, çözüm odaklı bir yaklaşım benimsenmesi gerektiğini ifade etti. “Suça sürüklenen çocukların neden bu duruma düştüğünü anlamalı ve bu eylemlerin önlenmesi için neler yapılması gerektiğine odaklanmalıyız. Akran zorbalığı ve suça sürüklenen çocuklar, ebeveyn tutumları, sosyal politikalar ve eğitim yetersizlikleri gibi ortak sorunlardan etkileniyor. Unutmayalım ki, zorbalık yapan çocuklar da suça sürüklenen çocuklardır. Bu sorunun çözümü için hepimizin sorumluluğu var” dedi.
